Gebruik Wmo-regeling waarvoor het bedoeld is (Kostenreductie regiotaxi deel 3)

Gemeenten moeten bezuinigen, waardoor Wmo-regelingen onder druk komen. Als adviseur zie je soms dat gemeenten proberen te besparen op de inkoopprijs waardoor de kwaliteit van vervoer in geding komt. In de loop der jaren hebben veel gemeenten de Wmo-regeling uitgebreid met allerlei extra's, dit biedt betere kansen om, als het echt nodig is, de kosten te reduceren.

Vereenvoudig Wmo-regeling

Wmo-regelingen zitten vaak ingewikkeld in elkaar. Dit komt mede doordat er in de loop der tijd veel uitzonderingsregels in zijn geslopen. Iemand die getrouwd is krijgt dan bijvoorbeeld minder dan een ongetrouwde Wmo-er en ook het al of niet gedeeltelijk van het OV gebruik kunnen maken is van invloed op de hoogte van de vergoeding. Vaak ontstaan zo een groot aantal uitzonderingscategorieën die slechts op kleine groepjes mensen van toepassing zijn. Terugbrengen tot een of enkele categorieën is duidelijker voor de burger en verminderd de administratieve druk.

Afschaffen uitzonderingscategoriën

De vele fitte senioren die uitstekend hun weg vinden in het openbaar vervoer tonen aan dat het niet vanzelfsprekend is om iedereen vanaf 65 jaar een Wmo-voorziening te geven. Toch gebeurt dit wel in sommige gemeenten. Evenals het tegen gereduceerd tarief van de regiotaxi gebruik laten maken door minima. Een sympathiek gebaar, maar wel erg duur, als je je bedenkt wat de regiotaxi de gemeenschap per kilometer kost. Daarnaast worden soms vergoedingen betaald die niet door kosten gerechtvaardigd worden. Zo betalen sommige gemeenten rolstoelgebruikers een dubbele Wmo-vergoeding terwijl deze rolstoeler in de regiotaxi even duur uit is als en reguliere Wmo-er. In andere gevallen krijgt men een vergoeding voor een begeleider, terwijl contractueel met de vervoerder is bedongen dat die gratis mee man.

Het terugdraaien van dergelijke luxe regelingen zal zeker tot stevige weerstand leiden.  Maar als afgewogen moet worden tussen het terugdraaien van deze regelingen of het korten van Wmo-ers die echt afhankelijk zijn van een goede regiotaxi voorziening, dan is de keuze wellicht snel gemaakt.

Regiotaxi of Persoonsgebonden Budget (Kostenbesparing regiotaxi deel 2)

Als adviseur zie je soms dat gemeenten ervoor kiezen om Wmo-ers geld te geven om in hun vervoerbehoefte te voorzien, ze verschaffen dan een PGB. Dit kost gemeenten veel geld. Slimmer is regiotaxi aan te bieden als voorliggende voorziening.

Gemeenten moeten mensen die onder de Wet Maatschappelijke Ondersteuning vallen compenseren voor de meerkosten die zij moeten maken doordat zij minder goed met het openbaar vervoer kunnen reizen. Wmo-ers moeten met deze vergoeding ongeveer 1500 kilometer per jaar kunnen reizen. Een gemeente kan kiezen tussen het aanbieden van een vervoersvorm (meestal regiotaxi) of het direct aan de Wmo-er verstrekken van een bedrag waarmee deze zelf vervoer in kan kopen. In het eerste geval biedt de gemeente een voorliggende voorziening, in het tweede gaat het om een PersoonsGebonden Budget (PGB).  

Het is niet vreemd dat als je googled op 'Persoonsgebonden 
Budget vervoer' bovenstaande foto wordt weergegeven.

Een gemeente die Wmo-vervoer in de vorm van een PGB aanbiedt is vaak dief van zijn eigen portemonnee. Uit de projecten die ik voor gemeenten hebben uitgevoerd blijkt dat de gemiddelde kosten per Wmo geïndiceerde bij gemeenten waar een PGB wordt aangeboden aanmerkelijk hoger zijn dan bij gemeenten waar regiotaxi als voorziening wordt aangeboden. Gemeenten met een PGB waren per Wmo-geïndiceerde gemiddeld ruim vier keer zoveel kwijt. 
Het PGB biedt als voordeel dat Wmo-ers de vrijheid hebben zelf het voor hen beste vervoermiddel te kiezen. Echter vaak is de vergoeding niet direct gekoppeld aan de vervoerprestatie. Iemand ontvangt geld maar doet er wat anders mee dan zich verplaatsen.

Wmo-ers die echt het vervoersbudget nodig hebben om zicht los van het openbaar vervoer te kunnen verplaatsen zijn nu vooral aangewezen op de gewone taxi.  Het PGB bedrag zeker onvoldoende om 1500 kilometer met de taxi te reizen. Voor hen is regiotaxi een veel betere optie. Regiotaxi is een dure vervoersvorm, maar toch nog een stuk goedkoper dan de gewone straattaxi. Voor Wmo-ers blijkt regiotaxi vaak een heel geschikte vervoersoort; regiotaxi kost meer tijd maar biedt ook meer service.  Door Regiotaxi aan te bieden in plaats van een budget te verschaffen maakt een gemeente het mogelijk dat deze Wmo-vervoervorm relatief efficiënt gerund kan worden. Gemeenten die moeten bezuinigen op de Wmo zouden dus eens moeten nadenken over het aanbieden van vervoer in plaats van het aanbieden Euro's.

Kostenreductie bij regiotaxi; vaak mogelijk (deel 1)

Kostenbesparen bij de regiotaxi zonder dat de kwaliteit van het vervoer in geding komt; het is mogelijk. Veel gemeenten hebben in de loop der jaren de Wmo-regeling uitgebreid met allerlei extra’s. Nu budgetten onder druk staan valt het te overwegen de Wmo-voorziening weer te benutten voor waar het oorspronkelijk voor bedoeld was.

Menig gemeente kampt met een dreigend tekort binnen het Wmo-budget. Hierdoor staat de  uitvoering van de regiotaxi onder druk. De kosten voor zowel het Wmo- als OV-gebruik van de regiotaxi zijn vaak aanzienlijk. Trends zoals vergrijzing en de toenemende vraag naar zorgvervoer maken het waarschijnlijk dat in de toekomst de kosten nog zwaarder zullen drukken op de kwaliteit van de uitvoering. En dat terwijl de dagelijkse praktijk aantoont dat het lastig is regiotaxi goed uit te voeren en de Wmo-doelgroep een bijzondere kwetsbare groep is. Niet voor niets heeft de regiotaxi vaak een slecht imago. 

De aanbestedingen van de laatste jaren hebben aangetoond dat er niet veel rek zit in verdere verlagingen van de inkoopprijs per regiotaxi-zone. In regio’s waar een aanzienlijk lagere prijs uit de aanbesteding komt, lukt het vaak niet om op een aanvaardbaar niveau het Wmo-vervoer uit te voeren. Gelukkig is er vaak aan de inkomstenkant wel wat te doen en zijn in veel gemeenten extra vergoedingen buiten de Wmo om aan de regiotaxiregelingen toegevoegd die mogelijkheden tot besparingen bieden. Zo krijgen soms 65+ers en minima direct een regiotaxipas en betaald een Wmo-reiziger die een rolstoel heeft wel het normale OV tarief, maar is de vergoeding voor deze zone tweemaal zo hoog.